İstanbul 21°C
25 Mayıs 2018 Cuma
Karakter boyutu : 12 Punto 14 Punto 16 Punto 18 Punto
TÜSİAD gerçekten değişti mi?
22 Ocak 2013 Salı 15:39

TÜSİAD gerçekten değişti mi?

Listeye giren Anadolu kökenli girişimciler olsa da, patronlar kulübünde demokratik bir değişim henüz ufukta görünmüyor.

TÜSİAD’ın 43. Genel Kurulu değişim tartışmaları altında gerçekleşti. Listeye giren Anadolu kökenli girişimciler olsa da, patronlar kulübünde demokratik bir değişim henüz ufukta görünmüyor.
 

 

Türkiye’nin en etkili ancak en tartışmalı iş dünyası sivil toplum kuruluşu konumundaki Türkiye Sanayici ve İş Adamları Derneği’nin (TÜSİAD) geçen hafta gerçekleştirilen 43. Olağan Genel Kurulu, beklentilerin ve yazılanların aksine ciddi bir değişime sahne olmadı.

 

Derneğin yeni yönetim kurulunun bir bölümünü Anadolu kökenli iş adamları oluşturdu. Başta yeni başkan Muharrem Yılmaz olmak üzere, farklı illerdeki yatırımlarıyla öne çıkan holdinglerin ikinci kuşak veliahtları yönetime girdi.

 

Birkaç Anadolulu ismin yönetime girmesi, ekonomi basınında değişim için yeterli görünse de, asıl mesele bu isimlerin derneğin yaklaşımlarını nasıl etkileyeceğidir. Derneğin genel yapısı ve ‘derin TÜSİAD’ denen büyük patronların etkisi düşünüldüğünde, böyle bir değişimin kolay olmadığı görülebilir.

 

Nitekim, Ümit Boyner gibi demokrat kimliğiyle öne çıkan bir başkan geldiğinde de aynı beklentiler dillendirilmişti ancak anayasa referandumuna ‘evet’ bile diyememişti Ümit Hanım. O açıdan değişim derken, TÜSİAD’ı değiştirme fikrinden çok, onun bünyesindekileri dönüştürücü gücünü göz ardı etmemek gerekiyor.

 

 

Patronlar kulübü bugüne kadar hep iktidarlarla yaşadığı fikir ayrılıkları ve polemiklerle gündeme geldi. 1980 öncesi Bülent Ecevit hükümetini gazete ilanlarıyla düşürdüğünden beri neredeyse hiçbir iktidarla yıldızı barışmadı patronların. Daha ilginci, işler iyi giderden hükümetleri eleştiren, ülke tarihinin en büyük krizlerinin yaşandığı 1999 - 2000 döneminde ise ‘önümüzdeki 10 yılı görüyoruz’ diye açıklamalar yapan bir kuruluştan söz ediyoruz.

 

Patronlar kulübünün bir özelliği de, 40 yılı aşan tarihinde sivil iktidarlara karşı yaptığı muhalefeti, askerî vesayete karşı göstermekten imtina etmiş olması. Nitekim bu konuda turnusol kâğıdı işlevi gören 28 Şubat sürecinde vesayete ses çıkaramayan dernek, AK Parti dönemlerinde de kritik süreçlerde ortalıkta görünmedi. 27 Nisan e-muhtırasına karşı çıkmaması ve demokratikleşme yolunda büyük önemi bulunan 12 Eylül 2010 referandumunda tarafsız kalması, hâlâ hatıralardaki tazeliğini koruyor.

 

TÜSİAD başkanlarının yıldızları, Başbakan Erdoğan ve AK Parti iktidarıyla da hiçbir zaman barışmadı. AK Parti iktidarının daha ilk yılında, Başbakanlık görevi henüz Abdullah Gül’deyken 2003 Ocak ayında enflasyon raporunu açıklamak için toplanan TÜSİAD yönetimi, iktidarın politikalarını eleştirmişti. Bunun üzerine aynı toplantının kahve arasında Başkan Tuncay Özilhan’ı arayan Başbakan Abdullah Gül, kameralar önünde tepkisini dile getirmişti.

 

Özilhan’dan görevi devralan Ömer Sabancı da AK Parti iktidarı ile karşı karşıya gelmekte gecikmeyecekti. 8 Mart 2005’teki Dünya Kadınlar Günü’nde polisin sert tavrını eleştiren Sabancı, işin siyasi sorumluluğunun üstlenilmesini istemişti. Bunun üzerine Erdoğan, Sabancı’ya sert çıkarak, “Amcasını vuran katiller hâlâ orada dururken, kendisi onların istediği şekilde demeç veriyor.” demişti.

 

Ömer Sabancı’dan görevi devralan ilk kadın başkan Arzuhan Doğan Yalçındağ döneminde ise TÜSİAD toplantılarına, ‘Doğan Grubu’na kesilen vergi cezaları’ damgasını vurdu. Başkanın, mensubu olduğu gruba kesilen cezalar için genel kuruldan tepki istemesi, içeride ciddi eleştiriler aldı. Derneğin başkanların şahsi işlerinde kullanıldığı eleştirilerine sebep oldu.

 

Erdoğan-TÜSİAD polemikleri sonraki yıllarda da devam etti ve 2010 referandumunda âdeta tavan yaptı. Ümit Boyner’in referandumda tarafsız kalacakları açıklaması Erdoğan’ın sert tepkisine sebep oldu ve meşhur ‘Bitaraf olan bertaraf olur’ sözü tartışmayı başlattı. Başbakan TÜSİAD’a seslenerek, “Anayasa değişikliğinde tavrınızı ortaya koyun, evetse evet, hayırsa hayır deyin, bitaraf olan bertaraf olur.” diyecekti. Bunun üzerine Boyner, “Bizden kimse irade beyanı isteyemez!” karşılığını veriyordu.

 

İşte böyle bir yoldan süzülüp geliyor patronlar kulübünün yeni yönetim kurulu. Her dönem birkaç göstermelik isim yer alırken, bu sefer farklı bir liste ile karşı karşıyayız. Buna rağmen, başkanın tayinle gelme yönteminin bile terk edilmemiş olması, değişim ve özellikle de demokratik değişim yaklaşımlarını boşa çıkarmaya yetiyor.

 

Derneğin kurucu kadrosundan Güngör Uras bu çelişkiyi Milliyet’teki köşesinde şöyle anlatıyor: “TÜSİAD, kurulduğundan bu yana demokratik parlamenter sistemin savunucusudur. Siyasi partilerde yönetime geleceklerin, milletvekili adaylarının parti başkanı tarafından belirlenmesi TÜSİAD tarafından devamlı eleştirilir. Ne var ki, eleştirmek kolay. Yapmak zordur… TÜSİAD’a kimin başkan olacağı ve yönetim kuruluna kimlerin katılacağı üyelerin oylarıyla belirlenemiyor. ‘Derin TÜSİAD örgütü’ önce başkanı belirliyor. Başkan yönetim kurulunda birlikte çalışacaklarını seçiyor. Bu liste ‘Derin TÜSİAD örgütü’ tarafından onaylandıktan sonra, 602 üye genel kurul toplantısında basılı hale getirilmiş listeleri oy sandığına atıyor…”

 

Her şeye rağmen yönetim kurulunda Anadolu’nun derinlerini temsil eden önemli isimler var bu kez. Hiç yoktan iyidir denebilecek listeye biraz daha yakından bakmakta yarar var.

 

Anadolu’nun önde gelen sanayi kuruluşlarından Kayseri merkezli Boydak Holding’in ikinci kuşak temsilcilerinden Memduh Boydak, geçen dönem yedek listeden girdiği yönetime bu sefer asil listeden girdi. Listedeki diğer önemli isimse Cizreli girişimci Tarkan Kadoğlu. Kadoil’in sahibi ve pek çok alanda yatırımları bulunan Kadoğlu da yedek üyelikten asilliğe geçenlerden. Kütahyalı Güral ailesinin ikinci kuşak temsilcilerinden Esin Güral Argat da asil listeden yönetime girenlerden. Listeye bir de Isparta doğumlu, İzmir’de yatırımları bulunan Sedat Şükrü Ünlütürk’ü eklemek gerekiyor.

 

Listeye bakıldığında ise büyük patronların yönetimdeki güçlerini koruduklarını görmek mümkün. Boyner Holding CEO’su Osman Fevzi Boyner, Koç Holding Otomotiv Grup Başkanı Cenk Çimen, Sabancı Holding Perakende ve Sigorta Grup Başkanı Haluk Dinçer ile Migros, TAV ve Doğan Holding’de bağımsız yönetim kurulu üyeliği yapan Tayfun Bayazıt bahsettiğimiz isimlerin önde gelenleri. Kısacası patronlar kulübünde, ‘büyük patronlar’ vitrini yenilese de, asıl gücü ellerinde tutmaya devam ediyorlar.

 

Boyner vuruşarak çekildi!

 

43. Olağan Genel Kurul’a damgasını vuran, yönetim kurulundaki değişimden ziyade, 3 yıldır patronlar kulübünü yöneten Ümit Boyner’in konuşmasıydı. Söze, “Ben de size bugün bir nevi muhasebe sunmak istiyorum, yönetim kurulum ve şahsım adına.” diye başladığı konuşmasında, görev süresi boyunca aldığı eleştirilere hem toplu cevap verdi hem de haklılığına vurgu yaptı.

 

‘Muhasebe’ demesine rağmen hiç özeleştiri yapma gereği hissetmedi Boyner. TÜSİAD ve Anadolu sermayesi tartışmalarına cevap vererek “Sermayeyi asla coğrafi olarak bölmeden, kayıtsız ekonominin kayıtlı olana nasıl haksızlık yaptığını haykırarak, Anadolu’da ekonomik vizyonumuzu paylaştık.” dedi. Eski başkanın sözlerinde en dikkat çekici husus, çok eleştiri alan 2010 referandumundaki sözlerini savunmasıydı. “Bugün 2010 referandumunda anayasa değişikliğinde kuvvetler ayrılığı ile ilgili düzenlemelerin yetersiz, hatta isabetsiz olduğunda ısrarcı olduğumuzda bizi eleştirenlerle aynı noktaya geldiğimizi görüyoruz.” diyerek, o zamanki tavırlarını meşrulaştırmak istedi.

 

Boyner’in sözlerinde isim vermeden Başbakan Erdoğan’ın sert çıkışlarına da cevaplar vardı ama salonda hükümetten tek bir temsilci bile yoktu. Eski başkanlarından birinin, “TÜSİAD kanarya sevenler derneği değildir.” cümlesini hatırlatarak, “Biz vatandaşlar olarak söz söylemek için izin almamız gerektiğini düşünmedik.” ifadesini kullandı.

 

Boyner sözlerinde hükümetin başarılarına da değindi ancak bütün payeyi de AK Parti’ye vermemeye özen gösterdi: “Türkiye’nin bugünkü başarıları son on yılın iyi yönetiminin, istikrarının ve toplumsal enerjiyi dizginlerinden boşaltma başarısının bir sonucudur kuşkusuz… Türkiye ve onu yönetenler mevcut konumlarını aynı zamanda 3. Selim’e kadar giden bir reform arayışının, Tanzimat ve Islahat fermanlarının, Meşrutiyet dönemlerinin ve Cumhuriyet’in yarattığı, tanımladığı bir çerçeveye borçlular.”

 

Boyner, basının vurgusuna rağmen değişim sözünü kullanmadı ancak evrimden söz etti. “TÜSİAD, Türkiye’nin evrimine kendisi de evrilerek katıldı.” Dedi. Sonuçta, patronlar kulübünün Türkiye’nin değişim ve dönüşüm sürecini okuması için biraz daha zamana ihtiyacı olduğu, gerek yeni yönetim listesinde, gerekse başkanın konuşma metninde bir kez daha ortaya çıkmış oldu.


 ZAFER ÖZCAN/AKSİYON

Bu habere henüz yorum eklenmemiştir.
» "Yeni yönetim sistemiyle tek vesayet makamı millet olacak"» İsveçli papazın Müslümanlarla ilgili paylaşımı rekor kırdı» Bahçeli: Senaryo aynı, hedefler farklı» "Asgari ücret 2 bin 200 lira olacak"» "Atatürk Havalimanı, Millet Bahçesi olacak"» Eren Erdem'in açıklamalarına ilişkin soruşturma başlatıldı» Gebze-Halkalı banliyö hattının açılış tarihi belli oldu» Bozdağ'dan döviz değerlendirmesi» Muharrem İnce, diğer cumhurbaşkanı adaylarına bağışta bulundu» Türkiye'nin ilk F-35 savaş uçağı uçuş testinde» AK Parti'nin ilk mitinginin yeri ve tarihi belli oldu» Borsa İstanbul Grubu'ndan döviz hamlesi» 'Gençlere güvenilen bir ülkede yaşamak gurur verici'» Saadet'ten İstanbul'a iddialı liste» İsrail'in katliamları ile ilgili dosya UCM'ye teslim edildi» TDV 55 bin Kur'an-ı Kerim dağıtacak» Kaset kumpası firarî sanığı yakalandı» Yemek kartında yeni dönem başladı» "Kudüs-ü Şerif'teki haklarımızdan taviz vermemekte kararlıyız"» Denizbank satıldı!» ÖSYM, 20 yıllık sınav arşivini erişime açtı» İzmir'deki FETÖ davasında karar» CHP'li Eren Erdem hakkındaki iddianame kabul edildi» 'Suriye'nin toprak bütünlüğü korunacak'» CHP'nin milletvekili adayları belirlendi» Güneş gözlüğüne milyon dolarlar harcadık» Altının gramı haftaya rekorla başladı» Milletvekili aday listelerinde bugün son gün» 'Konut satışları gelecek aydan itibaren yükselişe geçecek'» Orhanlı gişelerindeki olaylara ilişkin dava: 57 sanığa müebbet» Bozdağ'dan Muharrem İnce'ye 'Gülen' yanıtı» Yenikapı'da 'Zulme Lanet Kudüs'e Destek' mitingi düzenleniyor» Altis Resort Hotel doğayı ve lüksü bir arada sunuyor » 'Kudüs herhangi bir şehir değil'» Türk sinemasına milyonluk destek» Ayasofya'nın tarihi ikonalarına konsevasyon» Arkadaşları Münir Özkul'u anlattı» Mobilyadan 2,7 milyar dolarlık ihracat» Bozkırın ortasından 126 ülkeye silo ihracatı» Yerel kanallara indirim müjdesi» TSK'nın fındığı TMO'dan » KOSGEB sayesinde işinin patronu oldu» Ayakkabı ihracatında rekor bekleniyor» 6 yıl sonra Türkiye'den Avrupaya ihracat» Afrikalı yetimler için gönüllüler aranıyor» FETÖ'yle, CHP'nin söylemi örtüşüyor» Terörist başının yeğeni yakalandı!» THY'den dev anlaşma! » Çöpler 'Akbil'i dolduracak » Uçaklar 193 milyon kişiyi taşıdı!
HAVA DURUMU
Ankara
14 / 27 °C
İzmir
18 / 27 °C
Antalya
18 / 26 °C
Adana
18 / 29 °C
Konya
10 / 26 °C