İstanbul 17°C
21 Mayıs 2018 Pazartesi
Karakter boyutu : 12 Punto 14 Punto 16 Punto 18 Punto
Vakıf üniversitelerinin kasası nasıl boşaltılıyor?
22 Ocak 2013 Salı 12:54

Vakıf üniversitelerinin kasası nasıl boşaltılıyor?

Sabah Gazetesi yazarı Süleyman Yaşar'dan vakıf üniversiteleri hakkında dikkat çekici bir yazı...

Türkiye'de yüksek öğrenim talebi hızla çoğalıyor. Sadece 2013'te üniversite seçme sınavlarına 1 milyon 937 bin öğrencinin başvurduğu açıklandı. Bu başvuruların 560 bin 763'ü halen bir üniversiteye kayıtlı olan öğrencilerden, 1 milyon 222 bini de bir üniversiteye kayıtlı olmayanlardan oluşuyor.

 

Bunların 800 bin 810'u henüz orta öğretimi bitirmiş değil. Gelelim üniversitelerin 2013 kontenjanlarına... Üniversiteler bu yıl 937 bin 676 öğrenci alabilecek. Bu kontenjanın yaklaşık yüzde 45'i açık öğretimden oluşuyor.
 

Halen üniversite öğrencisi sayısı ise 4 milyon 113 bini buluyor. Hatırlatırsak, 1942-1943 döneminde
Türkiye'de yüksek öğretim öğrenci sayısı 11 bin civarındaydı. Bilindiği gibi yüksek öğretim zorunlu bir eğitim türü olmadığından öğrencinin bu hizmeti parayla alması iktisat teorisinde normal karşılanıyor. Zaten ülkemizde sayıları 3 bin 896'yı bulan dershanelerde öğrenciler yüksek öğretim giriş sınavlarına
para vererek hazırlanıyor. Ayrıca küresel düzeyde de 3 milyon 700 bin öğrenci yüksek öğretimden faydalanmak için diğer ülkelere para ödüyor. Pek çok ülke bu işten yüklü paralar kazanıyor.

 

 

Türkiye ise bu öğrencilerin yüzde birini bile ülkeye çekemiyor. İşte bu nedenle devlet üniversiteleri dışındaki yüksek öğretimde paralı öğrenim kapasitesini geliştirmek gerekiyor. Bu talebi
karşılamak için Anayasa hükümleri gereğince kâr amacı olmayan vakıf üniversiteleri kurulabiliyor.
Buraya kadar her şey güzel işliyor. Fakat bu vakıf üniversitelerinin bazılarında sorunlar yaşanmaya başladı.

 

Çünkü yüksek öğretim talebi arzdan fazla olduğu için bazılarınca vakıf üniversitesi
açmak kârlı bir iş haline geldiğinden vakıf adı altında bir kasa bir masayla üniversite açıp üniversitelerin içi boşaltılıyor. Vakfın üniversiteyi desteklemesi gerekirken, bir tür transfer fiyatlamasıyla vakfın yüksek fiyatlandırılan hizmetlerinin parasal karşılığı bu üniversitelerden bazılarının cebine aktarılıyor.

 

Üniversitelerde öyle şeyler anlatılıyor ki, üniversite vakfını ele geçirmek için büyük paralar ödemeye hazır olanların bulunduğu ileri sürülüyor.
 


Peki bu vakıf üniversiteleri denetlenmiyor mu? Anayasa'nın 130'uncu maddesi gereğince vakıf üniversitelerinin YÖK ve Sayıştay tarafından mali denetimi yapılamıyor. Sadece YÖK akademik denetim yapabiliyor. Böylece vakıf üniversitelerinin bırakın öğrencilerden aldıkları öğretim ücretlerini, bunlara devletin verdiği yardımlar da denetlenemiyor. Vakfın denetimi ise Vakıflar Genel Müdürlüğü'nce yapıldığından bu denetim üniversiteyi kapsamıyor. Peki bu işin sonu nereye gider?



Eğer vakıf üniversitelerinin mali denetimi yapılamazsa aynı 2001'de bankalarda olduğu gibi içi boşaltılmış üniversitelerle karşı karşıya kalabiliriz. Vatandaşın sırtına bu defa üniversite batığı adında bir yeni yük gelebilir. O halde ne yapmalı? Yüksek öğretimde kâr amacı olmayan vakıf üniversitesi modelinin yanında bir de bu işin ticaretini yapmak isteyenler için yeni bir model getirilmeli. Dolaylı
yollardan değil, açıkça ticari kurallara göre yüksek öğrenim hizmetini vermek
isteyenler verebilmeli.

 

Gerekirse bu üniversitelerin hisse senetleri halka açılabilmeli. Yabancı ortak ya da doğrudan yabancı sermaye yatırımıyla üniversite kurulabilmeli. Böylece şeffaf sermaye yapısı ve bağımsız denetim oluşmalı. Örneğin Türkiye'de bir vakıf üniversitesinin de ortağı olan Laureate Education 2012'de ABD'de yaklaşık 750 milyon dolarlık halka arz yaptı ve bu yolla finansman sağladı. Tabii bu düzenlemeler için Anayasa'da değişiklikler yapılması gerekiyor. Yeni bir skandalla karşılaşmamak için hemen adım atmakta fayda var.
 


Süleyman YAŞAR
 

Bu habere henüz yorum eklenmemiştir.
» 'Konut satışları gelecek aydan itibaren yükselişe geçecek'» Orhanlı gişelerindeki olaylara ilişkin dava: 57 sanığa müebbet» Bozdağ'dan Muharrem İnce'ye 'Gülen' yanıtı» Yenikapı'da 'Zulme Lanet Kudüs'e Destek' mitingi düzenleniyor» Altis Resort Hotel doğayı ve lüksü bir arada sunuyor » 'Kudüs herhangi bir şehir değil'» Türk sinemasına milyonluk destek» Ayasofya'nın tarihi ikonalarına konsevasyon» Arkadaşları Münir Özkul'u anlattı» Mobilyadan 2,7 milyar dolarlık ihracat» Bozkırın ortasından 126 ülkeye silo ihracatı» Yerel kanallara indirim müjdesi» TSK'nın fındığı TMO'dan » KOSGEB sayesinde işinin patronu oldu» Ayakkabı ihracatında rekor bekleniyor» 6 yıl sonra Türkiye'den Avrupaya ihracat» Afrikalı yetimler için gönüllüler aranıyor» FETÖ'yle, CHP'nin söylemi örtüşüyor» Terörist başının yeğeni yakalandı!» THY'den dev anlaşma! » Çöpler 'Akbil'i dolduracak » Uçaklar 193 milyon kişiyi taşıdı!» ABD polisi 987 kişiyi katletti» 'Milyoner'ler çoğaldı» Enerjide 30 milyar dolarlık tasarruf » TTK'den 'Fatih' açıklaması» Başbakan'dan baba vahşeti için inceleme» 80 bin kişi göçe zorlandı!» Cenk Tosun İngiliz devine gidiyor!» Tillerson: "Nükleer anlaşmayı muhafaza etmeye çalışıyoruz"» Münir Özkul hayatını kaybetti!» 'Türkiye 72 ülke arasında 50. sırada!'» 'Fahreddin Paşa, kahraman bir askerimizdir'» Belediye çalışmasında türbe bulundu» TARSİM'in kapsamı genişletildi» TürkAkım, baharda Türkiye kıyılarında» Japonya'dan, K. Kore'ye baskı kararı» Avusturya'da 'Türk bebek' ırkçılığı» Suriye'de 2017'de 42 gazeteci öldü» FETÖ sanığı avukat itirafçı oldu» Yüzbaşı Akın adliyede» AK Partili eski milletvekillere görev» BMGK, İran için toplanıyor» Taşeron işçilere uyarı! » Terim, ilk transferini yapıyor» Aykut Erdoğdu'dan 'Hazinedar' çarkı» Küresel piyasalar 'istihdam raporu'nu bekliyor » Avusturya ile Kanada'yla 'Gençlik Köprüsü'» Dolar güne yükselişle başladı» Borsa güne yükselişle başladı
HAVA DURUMU
Ankara
13 / 25 °C
İzmir
21 / 32 °C
Antalya
23 / 35 °C
Adana
20 / 34 °C
Konya
13 / 25 °C